omgaan met verlies

opvoeding09-11-2018 | 22 x bekeken | 0 reacties
fullsizeoutput_45e2.jpeg

Onderschrift

Afscheid moeten nemen is ontzettend verdrietig.

Kinderen stellen dan veel vragen want het is voor hun één groot raadsel.

Maar hoe praat je met kinderen over de dood?

Wat is dat doodgaan en wat gebeurd er ?

 

Wanneer je al op jonge leeftijd aan je kind verteld dat de dood bij het leven hoort en een natuurlijk onderdeel van het leven is, is het overlijden van een dierbaar mens beter te verwerken  

 

Als je huisdieren hebt maken je kinderen vanzelfsprekend vroeger of later het proces van afscheid nemen mee.  

Wij als volwassenen kunnen er dikwijls moeilijker mee omgaan dan de kinderen. We kunnen er iets van ze leren.

 

Evelina ons krielkipje lag onlangs in haar hokje, we zagen het al aankomen.

Af en toe zag wat sip, maar dan was ze plots weer druk aan het scharrelen en liet zich aaien.   

Op een avond trok ze zich terug en leek het of ze ze op de grond van het hok zat te slapen, maar was ze overleden…

 

Door omstandigheden heb ik het kipje mee naar huis genomen om te begraven. 

Je staat er vaak niet bij erbij stil dat het jonge kind niet veel heeft aan: ‘kipje is dood’. Het is veel duidelijker als een kind het dode dier daadwerkelijk kan zien, ervan kan afscheid nemen. Zeker zo een mooi kipje wat lijkt te slapen.

Een kind is en blijft in het moment, als we het nieuws slechts vertellen blijft het onwerkelijk en bovendien: weg is weg.
Maar als het kippetje opeens onbeweeglijk blijft liggen, merken de kinderen dat er iets anders aan de hans is. De dood is onomkeerbaar.
Je kunt het kippetje niet repareren of een nieuwe Evelina halen.

 

fullsizeoutput_45dc.jpeg

Onderschrift

Zo was het dan ook die week die volgde zonder Evelina.

De leidsters vertelden dat Evelina dood is en de verhalen kwamen op gang.

Sebastiaan: ‘Wat Jammer….wat zonde…’

Loles zwaait door de lucht, heel hoog: ’Dag kipje.’

Abel: ‘Waar is het kippetje nu, ik wil zo graag naar het kippetje kijken’. 

Als Janneke vertelt waar het is ‘ Dan ga ik met alle lieve kindjes naar Barbara naar haar tuin, en dan gaan we naar het kippetje kijken.’

 

Spot was mijn lievelingskonijn, ik haalde hem bij een fokker. Hij was ‘afgekeurd’ omdat hij voor

zijn ras te weinig vlekjes had op zijn achterpoten. Geen verrassing dat we hem Spot hebben 

genoemd. 

Maar ook Spot moest op gegeven moment gaan …. Hij had zich verstopt onder de trampoline en 

daar zijn rustplek gevonden. 

 

De volgende ochtend vond ik hem.

Zelf ook wat aangedaan heb ik het aan de kinderen verteld, dat hij al oud was, dat hij een afgelegen plekje heeft gezocht en dat hij nu dood is. 

De kinderen gingen helemaal op in mijn verhaal, 

geen angst te verkennen en ze wilden meteen kijken waar Spot lag, ze wilden hem zien. We zijn dan ook naar buiten gegaan en alle kindjes hurkten en zagen daar, heel ver weg, in het donker een klein wit bolletje, onmiskenbaar Spot.

 

De kinderen vroegen dan ook om het wakker te maken en zo komt het verhaal op gang. ‘ Je moet Spot wakker maken’.  

Er kwamen dan ook meteen oplossingen: ”Je moet hem laten maken”,”Je moet een nieuwe Spot 

gaan kopen”….

Allemaal mooie momenten om in gesprek te gaan over het leven en de vergankelijkheid ervan.

De hele dag stond in het teken van de afscheid van Spot.

Ik heb Spot er voorzichtig onder vandaan gehaald, in een kistje met hooi gelegd en het voor het 

raam geplaatst zodat de kinderen het ook aan de ouders konden laten zien. 

De reactie van de ouders was voornamelijk verbaast; dat ik een dood dier had tentoongesteld. 

Toen ik uit ging leggen wat dit voor een waardevolle les is, kwam alles in een ander licht te staan en de ouders lieten zich gewillig meevoeren door hun kinderen die riepen: ‘Kom mama, kom kijken, hier ligt hij.’

 

Het was in het najaar, dus ook de volgende dag heb ik de nieuwe groep de mogelijkheid gegeven van Spot afscheid te nemen.

 

Ik heb voor alle kindjes een medaillon met een foto van Spot erop gemaakt en de kinderen konden het versieren met een mooi lintje en een kraal. Ik hoorde later van meerdere ouders, dat deze herinnering nog steeds naast hun bed hangt.

 

fullsizeoutput_45e1.jpeg

Onderschrift

Afscheidsritueel van mijn kleinkinderen toen konijn Nell is overleden.

Iedereen legde een steentje neer en Suzy had op de IPad een 'héél zielig liedje' gevonden... 

 

 

 

 

 

 

Mooie boeken over de dood:

Kikker en het vogeltje. 

Bij de rand van het bos ligt een vogeltje.'Kijk,' zegt Kikker, 'kapot. Hij doet het niet meer.''Hij slaapt,' zegt varkentje.Maar Haas zegt: 'Hij is dood.''Dood?' vraagt Kikker. 'Wat is dat?’
Lieve oma pluis. Dick Bruna. Het bekende konijn Nijntje is verdrietig om het verlies van zijn oma pluis.


Nog een allerlaatste kusje. 

Gedichten die troost kunnen bieden of het net iets makkelijker kunnen maken om met jonge kinderen over een groot verlies te praten. 

 

Dat is heel wat voor een kat! 

Het ontroerende verhaal over poes Roetje, die dood is gegaan en begraven moet worden. Samen met zijn moeder verzint de hoofdpersoon tien dingen waarom Roetje zo'n fijne poes is geweest. Tien dingen, dat is heel wat voor een kat! 

 

Nog meer info: https://kiind.nl/13-kinderboeken-over-de-dood/
https://www.google.com/search?client=safari&rls=en&q=prentenboek+over+de+dood&ie=UTF-8&oe=UTF-8 

 

 

 

Reageren
Realisatie: Ginolica | Oplossingen voor het web